UPEBI

Uwaga ogólna do projektu nowego GBER

Opublikowano: 23 kwietnia, 2026 o godzinie 13:04

W odpowiedzi na zaproszenie Komisji Europejskiej do konsultacji społecznych w sprawie projektu nowego GBER (General Block Exemption Regulation) to unijne rozporządzenie nr 651/2014, które pozwala państwom członkowskim udzielać pomocy publicznej (np. dotacji, ulg w CIT) bez konieczności zgłaszania każdego przypadku Komisji Europejskiej. Ułatwia to wspieranie inwestycji, badań (B+R), zielonej energii i cyfryzacji. Przepisy te obowiązują do końca 2026 roku.)
(https://competition-policy.ec.europa.eu/public-consultations/2026-gber_en?prefLang=pl&etrans=pl)

UNIA PRODUCENTÓW I PRACODAWCÓW PRZEMYSŁU BIOGAZOWEGO I BIOMETANOWEGO przesłała swoje propozycje.

Cel jest taki, aby w przypadku stanów kryzysowych (takich, jak teraz w związku z paliwami) Komisja Europejska będzie mogła na czas określony wprowadzić odstępstwo w stosowaniu ograniczeń substratowych. Chodzi głównie o to, aby w obecnej sytuacji nikt nie liczył limitu wykorzystania np. kiszonki kukurydzy w instalacjach biometanowych, a za to, aby umożliwić drastyczne zwiększenie wolumenu produkcji biogazu bez zbędnej biurokracji:

WERSJA PDF

uwaga_GBER_elastycznosc_kryzysowa_final_

Loader Loading...
EAD Logo Taking too long?

Reload Reload document
| Open Open in new tab

Uwaga ogólna do projektu nowego GBER

General Remark on the Draft Revised GBER

Zgłaszający: Unia Producentów i Pracodawców Przemysłu Biogazowego i Biometanowego (The Union of Producers and Employers of the Biogas and Biomethane Industry – UPEBBI, Poland)

Wersja polska

Lp. Jednostka redakcyjna Uwaga (proponowana zmiana przepisu) Uzasadnienie proponowanej zmiany Zgłaszający
Uwaga ogólna

Art. 58 ust. 5, art. 59 ust. 3, art. 60 ust. 4, art. 61 ust. 3 lit. c);

odniesienie do załącznika IX dyrektywy (UE) 2018/2001

Proponujemy wprowadzenie do Rozporządzenia GBER nowego przepisu (albo jako nowego artykułu w rozdziale I, albo jako wspólnego ustępu stosowanego do art. 58, 59, 60 i 61), który ustanowi mechanizm elastyczności kryzysowej, umożliwiający Krajowi Członkowskiemu tymczasowe odstępstwo od ograniczeń substratowych odwołujących się do załącznika IX dyrektywy (UE) 2018/2001 [wymóg spełniania przez substraty Kryteriów Zrównoważonego Rozwoju, KZR].

 

Proponowane brzmienie:

„Artykuł X – Elastyczność kryzysowa w zakresie energii odnawialnej i paliw odnawialnych produkowanych z biomasy

1. W drodze odstępstwa od art. 58 ust. 5, art. 59 ust. 3, art. 60 ust. 4 oraz art. 61 ust. 3 lit. c) niniejszego rozporządzenia Kraj Członkowski  może tymczasowo rozszerzyć lub zawiesić wymóg, zgodnie z którym paliwa odnawialne wytwarzane z biomasy muszą być produkowane z surowców wymienionych w załączniku IX do dyrektywy (UE) 2018/2001, w przypadku gdy:

(a) wystąpiło lub grozi wystąpieniem poważne zakłócenie dostaw energii w Unii lub w co najmniej jednym państwie członkowskim; lub

(b) zidentyfikowano, na poziomie Unii lub państwa członkowskiego, znaczącą nadwyżkę określonych produktów rolnych stwarzającą ryzyko marnotrawstwa lub zakłócenia rynku.

2. Decyzja Kraju Członkowskiego  określa zakres (surowce tymczasowo dopuszczone), okres obowiązywania (nieprzekraczający 24 miesięcy, z możliwością jednokrotnego przedłużenia) oraz geograficzny zakres stosowania odstępstwa. W zakresie nieobjętym powyższą decyzją kryteria zrównoważonego rozwoju oraz kryteria redukcji emisji gazów cieplarnianych określone w dyrektywie (UE) 2018/2001 stosuje się w pełnym zakresie. Kraj Członkowski informuje  Komisję Europejską o podjętej decyzji, przesyłając treść decyzji wraz z jej uzasadnieniem”

(1) Precedens – Tymczasowe Ramy Kryzysowe i Transformacyjne (TCTF). W następstwie agresji Rosji na Ukrainę Komisja wykazała poprzez kolejne wersje TCTF (2022–2025), że zasady pomocy publicznej muszą być elastyczne w warunkach kryzysu. Ta sama zasada powinna zostać wpisana bezpośrednio w GBER, zapewniając zdolność szybkiej reakcji bez konieczności każdorazowego przyjmowania odrębnych instrumentów kryzysowych.

(2) Bezpieczeństwo energetyczne. Unia pozostaje strukturalnie narażona na zewnętrzne ryzyka dostaw gazu – szlaki transportu LNG (w szczególności przez cieśninę Ormuz), bezpieczeństwo infrastruktury rurociągowej oraz napięcia geopolityczne w regionach wydobywczych. Poważne zakłócenia dostaw gazu kopalnego wymagałyby natychmiastowego zwiększenia skali krajowej produkcji gazu odnawialnego. Sztywne ograniczenia z załącznika IX uniemożliwiają wykorzystanie dostępnych lokalnie surowców rolnych dokładnie wtedy, gdy moce te są najbardziej potrzebne – co stoi w sprzeczności z celem REPowerEU zakładającym osiągnięcie 35 mld m³ produkcji biometanu do 2030 r.

(3) Stabilizacja rynku rolnego. Okresowe nadwyżki rolne (aktualny polski przykład: nadwyżka ziemniaków 2025/2026) prowadzą do marnotrawstwa, spadku cen i strat rolników. Czasowe odstępstwo pozwalające skierować nadwyżki upraw do produkcji biometanu jednocześnie (a) zapobiegałoby marnotrawstwu żywności, (b) wspierałoby stabilność rynku rolnego, (c) zwiększałoby krajową produkcję gazu odnawialnego – realizując trzy cele Unii poprzez jeden mechanizm.

(4) Luka regulacyjna. Obecny projekt GBER nie zawiera żadnego przepisu dotyczącego elastyczności kryzysowej w obszarze paliw odnawialnych. Stanowi to lukę w porównaniu z CEEAG i TCTF. Trwałe wpisanie mechanizmu do GBER skróciłoby czas reakcji na przyszłe kryzysy oraz zapewniłoby pewność prawną państwom członkowskim i beneficjentom.

(5) Zachowane zabezpieczenia środowiskowe. Propozycja nie osłabia kryteriów zrównoważonego rozwoju ani kryteriów redukcji GHG z dyrektywy RED III – odstępstwu podlega wyłącznie ograniczenie dotyczące listy surowców z załącznika IX. Integralność środowiskowa wspieranych paliw pozostaje w pełni zachowana.

Stowarzyszenie Małych Biogazowni Rolniczych

 

 

English version

Lp. Jednostka redakcyjna Uwaga (proponowana zmiana przepisu) Uzasadnienie proponowanej zmiany Zgłaszający
General remark

Art. 58(5), 59(3), 60(4), 61(3)(c);

cross-ref. Annex IX of Directive (EU) 2018/2001

We propose introducing into the GBER Regulation a new provision (either as a new Article in Chapter I or as a common paragraph applicable to Articles 58, 59, 60 and 61) establishing a crisis flexibility mechanism allowing Member State temporary derogation from the feedstock restrictions referring to Annex IX of Directive (EU) 2018/2001 [obligation to fulfill Sustainability Criteria by the substrates/feedstock applied].

 

Proposed wording:

“Article X – Crisis flexibility for biomass-based renewable energy and renewable fuels

1. By way of derogation from Articles 58(5), 59(3), 60(4) and 61(3)(c) of this Regulation, Member State may temporarily broaden or suspend the requirement that renewable fuels produced from biomass be made from the feedstock listed in Annex IX to Directive (EU) 2018/2001 where:

(a) a serious disruption affecting the energy supply in the Union or in one or more Member States has occurred or is imminent; or

(b) a significant surplus of specific agricultural products creating risk of waste or market disruption has been identified at Union or Member State level.

2. Decision of the Member State  shall specify the scope (feedstocks temporarily admitted), duration (not exceeding 24 months, renewable once) and geographical application of the derogation. To the extent not covered by that decision, sustainability and greenhouse gas emissions-saving criteria under Directive (EU) 2018/2001 shall continue to apply in full. Member State should inform Commission about the decision taken sending the text of the decision and its justification.”

(1) Precedent – Temporary Crisis and Transition Framework (TCTF). Following Russia’s invasion of Ukraine, the Commission demonstrated through successive versions of TCTF (2022–2025) that State aid rules must be adaptable during crises. The same principle should be embedded within GBER itself, ensuring rapid response capacity without the need to adopt entirely separate emergency instruments each time a crisis arises.

(2) Energy security rationale. The Union remains structurally exposed to external gas supply risks – LNG shipping routes (notably through the Strait of Hormuz), pipeline infrastructure security, and geopolitical tensions in producing regions. Major disruptions affecting fossil gas imports would require immediate scaling of domestic renewable gas production. Rigid Annex IX restrictions prevent deployment of readily available agricultural feedstocks precisely when such capacity is most needed, contradicting the REPowerEU objective of reaching 35 bcm of biomethane production by 2030.

(3) Agricultural market stabilisation. Periodic agricultural surpluses (current Polish example: potato surplus 2025/2026) lead to waste, price collapse and farmer losses. A time-limited derogation allowing surplus crops to be redirected to biomethane production would simultaneously (a) prevent food waste, (b) support agricultural market stability, (c) increase domestic renewable gas output – addressing three Union objectives through a single mechanism.

(4) Regulatory gap. The current draft GBER contains no provision for crisis-based flexibility in the renewable fuels area. This creates a gap compared to CEEAG and TCTF. Embedding a permanent, structurally available mechanism in GBER would reduce response time in future crises and provide legal certainty for Member States and beneficiaries.

(5) Sustainability safeguards preserved. The proposal does not weaken RED III sustainability or GHG emissions-saving criteria – only the specific Annex IX feedstock restriction is subject to temporary derogation. The environmental integrity of supported fuels remains fully intact.

Stowarzyszenie Małych Biogazowni Rolniczych

(Association of Small Agricultural Biogas Plants, Poland)

 

 

Scroll to Top